De 40 m² Vrijstellingsregel in het Vlaamse Gewest
In het Vlaamse Gewest is de wetgeving omtrent bijgebouwen geregeld in het *Besluit van de Vlaamse Regering tot bepaling van stedenbouwkundige handelingen waarvoor geen omgevingsvergunning vereist is*. Volgens deze regelgeving hebt u **geen omgevingsvergunning** nodig voor het bouwen van een aangebouwde veranda, mits u voldoet aan alle onderstaande cumulatieve voorwaarden:
| Wettelijke Parameter | Maximale Grenswaarde voor Vrijstelling | Belangrijke Technische Nuance |
|---|---|---|
| Maximale Oppervlakte | 40 m² in totaal | Let op: dit is een *absoluut maximum* voor alle aangebouwde bijgebouwen samen (bijv. een bestaande aangebouwde garage van 15 m² + een nieuwe veranda van 25 m² = 40 m²). |
| Maximale Hoogte | 4,00 meter | Gemeten vanaf het maaiveld (de grond) tot het hoogste punt van de constructie (inclusief de lichtkoepel of zadeldak). |
| Functie & Bestemming | Woonuitbreiding | De veranda moet fysiek aansluiten op een reeds bestaande, vergunde woning op het perceel. |
| Afstand tot Zijgrens | Minimaal 3,00 meter | De veranda moet in de zijtuin minstens 3 meter afstand bewaren tot de perceelsgrens met uw buren. |
| Afstand tot Achtergrens | Minimaal 2,00 meter | In de achtertuin moet de veranda minstens 2 meter van de achterste perceelsgrens verwijderd blijven. |
| Bouwdiepte | Conform lokale voorschriften | Mag de bestaande bouwdiepte van de woning niet overschrijden met meer dan wat lokaal is toegestaan (meestal max. 3 tot 4 meter). |
Meldingsplicht vs Omgevingsvergunning: Wat geldt voor u?
Zelfs als uw veranda kleiner is dan 40 m², kan het zijn dat u toch verplicht bent om een **officiële melding** te doen via het Omgevingsloket Vlaanderen. Dit is het geval zodra de bouw van de veranda gepaard gaat met **stabiliteitswerken** aan de bestaande woning. Denkt u hierbij aan het slopen van een dragende achtergevel of het verbreden van een bestaand raamkozijn naar een brede doorgang met een steunbalk (steunlinteel). In dat geval is er geen vergunning nodig, maar bent u wel verplicht de werken vooraf te melden.
Wanneer is de hulp van een architect verplicht?
Volgens de Belgische wetgeving is de medewerking van een architect in principe verplicht voor elke stedenbouwkundige handeling. Er geldt echter een **vrijstelling van architectenmedewerking** voor veranda's die voldoen aan de volgende criteria:
- De veranda is kleiner dan 40 m².
- De kroonlijsthoogte is beperkt tot maximaal 3,00 meter en het hoogste punt (nok) tot maximaal 4,00 meter.
- De veranda bestaat voor minstens 75% uit glas of lichtdoorlatend materiaal (dak en wanden).
- Er worden **geen constructieve wijzigingen** aan de dragende muren of de stabiliteit van de bestaande woning uitgevoerd.
Let op: Zodra u een dragende muur doorbreekt om de veranda volledig open te maken naar uw woonkamer, is de medewerking van een architect ALTIJD wettelijk verplicht, ongeacht de oppervlakte van de veranda!
Strenge regels in het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest
Woont u in een van de 19 gemeenten van het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest (bijvoorbeeld Anderlecht, Ukkel, Elsene of Schaarbeek)? Dan geldt de Vlaamse 40 m² regeling **niet**. In Brussel is het stedenbouwkundig wetboek (CoBAT) aanzienlijk strenger. Voor vrijwel elke veranda of glazen uitbouw is hier een **stedenbouwkundige vergunning vereist**, onafhankelijk van de oppervlakte. Bovendien is de medewerking van een architect in Brussel bijna altijd verplicht. Houd rekening met een dossierbehandeling door de gemeente die 3 tot 6 maanden in beslag kan nemen.
Stap-voor-stap handleiding voor uw aanvraag
- Stap 1: Doe navraag bij uw gemeente: Lokale stedenbouwkundige voorschriften (BPA's of RUP's) kunnen strenger zijn dan de algemene Vlaamse wetgeving. Vraag altijd eerst na bij de technische dienst van uw gemeente wat de specifieke regels zijn voor uw perceel.
- Stap 2: Verzamel de documenten: U hebt een inplantingsplan, kadastraal plan, foto's van de bestaande situatie en gedetailleerde technische tekeningen (gevels en doorsneden) van de nieuwe veranda nodig.
- Stap 3: Dien het dossier in: Dit gebeurt volledig digitaal via het Omgevingsloket (omgevingsloketvlaanderen.be) met uw elektronische identiteitskaart (eID) of via Itsme.
- Stap 4: Wacht op de beslissing: Bij een meldingsplicht heeft de gemeente 30 dagen de tijd om te reageren. Bij een volledige vergunningsaanvraag duurt de procedure gemiddeld 75 tot 105 dagen (inclusief eventueel openbaar onderzoek).